220. İddia: Yetmişinci Yovel yaklaşık 1996’ya denk gelir ve son zamanlara işaret edebilir
Hristiyan İddiası:
Tora’da Yovel, yıllar sayılarak belirlenen, özgürlüğün ilan edildiği ve toprağın ailelere döndüğü yıldır. Daniel’de ise “yetmiş yedi”, yani yetmiş tane yedili dönem diye anılan bir süre vardır. Bu iki sayımın aynı hesabı verip vermediği, metinlerde neyin sayıldığına bakılarak anlaşılır.
Bu yorumu savunan Hristiyanlar, Daniel’in yetmiş “yedi”sini yetmiş Yovel dönemi olarak okumayı önerirler. İlk Yovel’in İsrael ülkeye girdikten 49 yıl sonra tutulduğunu varsayıp yetmişinci Yovel’i yaklaşık 1996’ya yerleştirirler. Bu tarihin, yirminci yüzyılın sonlarında Maşiah’ın İsrael’in sıkıntılarına son vereceği döneme işaret edebileceğini söylerler.
Tanah’ın Cevabı:
Bu hesap, Tanah’ın verdiği kesin bir tarih değildir. İddiayı ileri süren kaynak da bu hesabı bir tahmin olarak sunar. Hesap, Daniel’deki “yetmiş yedi”yi yetmiş Yovel’e dönüştürmeye ve sayımın hangi yılda başlayacağını ayrıca varsaymaya dayanır.
Vayikra 25:8–10’da yedişer yıllık yedi dönem, yani toplam 49 yıl sayılır. Ardından ellinci yıl Yovel olarak kutsanır ve özgürlük ilan edilir. Yovel’de bir ailenin toprağının kendisine geri dönmesi ve özgürlüğe kavuşacak kişiler hakkında kurallar vardır. Bu hükümler, toprağın asıl sahibinin Tanrı olduğunu hatırlatır (25:10–24).
İddiada ilk Yovel’in İsrael ülkeye girdikten 49 yıl sonra gerçekleştiği varsayılır. Fakat Talmud’un Arahın 12b bölümündeki hesap, ülkeye girişin ardından ülkeyi ele geçirmek için yedi yıl, toprakları paylaştırmak için de yedi yıl geçtiğini söyler. Yovel sayımı bu on dört yıl bittikten sonra başlar. Dolayısıyla önerilen başlangıç, bu klasik hesapla uyuşmaz.
Döngü uzunluğu konusunda da görüş farkı vardır. Bir hesapta ellinci yıl ayrı bir Yovel yılıdır. Rabbi Yehuda’nın görüşünde ise ellinci yıl sonraki dönemin ilk yılı olarak da sayılır. Bu görüşte bir Yovel ile sonraki Yovel arasında 49 yıl vardır.
Bu görüşler Roş HaŞana 9a ve Arahın 12b’de tartışılır. Başlangıç yılı ve döngünün uzunluğu değiştiğinde sonuç da değişir. 1996 tarihi, metinden zorunlu olarak çıkan tek sonuç değildir.
Daha temel sorun Daniel’dedir. Daniel 9:24–27 “yetmiş yedi” der. Metinde “yetmiş Yovel” yazmaz. Yedi yıllık dönemlerle Yovel arasında düşünsel bir yakınlık kurulabilir. Fakat Daniel’deki yetmiş yediyi, her biri yaklaşık yarım yüzyıllık yetmiş ayrı Yovel döngüsüne çevirmek çok daha uzun bir süre üretir. Yedişer yıllık yetmiş dönem 490 yıl eder. Yetmiş Yovel ise her aralığın uzunluğuna göre üç bin yılı aşan bir süre eder. Ayet bunlardan birini diğerine çevirecek bir kural vermez.
İddiada Hizkiyahu dönemindeki Aşur istilası ve Yeşaya 37:30 da geleceğe ilişkin bir örnek olarak kullanılır. Ayet, ilk yıl kendiliğinden yetişen ürünün, ikinci yıl da o üründen kendiliğinden çıkanın yenmesini, üçüncü yıl ise ekim ve biçim yapılmasını söyler. Burada “Yovel” kelimesi geçmez. Bu işareti belirli bir Yovel yılına yerleştirmek ayrıca tarihsel bir hesap, onu 1996’ya bağlamak ise başka bir varsayım gerektirir.
Önerilen tarih artık geçmiştir. İsrael’in bütün sıkıntılarının sona ermesi ve peygamberlerin bildirdiği dünya barışı 1996’da gerçekleşmemiştir. Yeşaya 2:2–4, ulusların savaş öğrenmeyeceğini söyler. Yehezkel 37:21–28, İsrael’in toplanacağını ve kutsal yerin halkın arasında bulunacağını anlatır. Takvimde bir sayı bulmak bu sonuçların gerçekleştiğini göstermez.
Yovel’in hesaplanması ve hükümleri Tora’da açıkça yer alır. Daniel’in yetmiş yedisinin yetmiş Yovel olduğu ve bunların 1996’da tamamlandığı ise metnin söylediği bir sonuç değildir. 1996’yı veren sonuç, hem Daniel’de sayılan birimin değiştirilmesine hem de Yovel için belirli bir başlangıç seçilmesine bağlıdır. Bu hesap İsa’nın Maşiah olduğunu kanıtlamaz.
Kaynaklar: Vayikra 25:1–24; Bamidbar 36; Bavli Arahın 12b; Roş HaŞana 9a; Daniel 9:24–27; Yeşaya 37:30–32, 2:2–4; Yehezkel 37:21–28.



