Misyoner İddiaları Arşivi

3 iddia Tüm iddialar Yeşaya 53 dosyası

175. İddia: Mezmurlar 118 Maşiah için “Hoşanna” söyleneceğini bildirir

Tehilim 118’in sonunda art arda iki söz yer alır. Önce “Lütfen kurtar” diye dua edilir, ardından “Haşem’in adıyla gelen” kişi kutsanır. İlk sözün kime söylendiği ve ikinci sözle kimin karşılandığı, ayetlerin ne anlattığını belirler.

İddiayı ve cevabı oku

Hristiyan İddiası:

Tehilim 118’in sonunda art arda iki söz yer alır. Önce “Lütfen kurtar” diye dua edilir, ardından “Haşem’in adıyla gelen” kişi kutsanır. İlk sözün kime söylendiği ve ikinci sözle kimin karşılandığı, ayetlerin ne anlattığını belirler.

Bu yorumu benimseyen Hristiyanlar, Matta ve Markos’ta İsa Yeruşalayim’e girerken kalabalığın “Hoşanna” diye seslenmesini ve “Haşem’in adıyla gelen kutsansın” demesini Tehilim 118’e bağlarlar. Onlara göre mezmur, İsa’nın Maşiah olarak karşılanacağı bu girişi önceden bildirmiştir.

Tanah’ın Cevabı:

Tehilim 118:25’teki hoşia na, “Lütfen kurtar” demektir. Mezmur bu yakarışı doğrudan Tanrı’ya yöneltir: “Ey Haşem, lütfen kurtar; ey Haşem, lütfen başarı ver.” 26. ayette ise Haşem’in adıyla gelen kişi kutsanır. Bunlar bir kurtuluş duası ve ardından gelen bir kutsamadır.

25. ayetin İbranicesi אָנָּא יְהוָה הוֹשִׁיעָה נָּא אָנָּא יְהוָה הַצְלִיחָה נָּא şeklindedir. “Hoşanna” olarak bilinen söz, הוֹשִׁיעָה נָּא, yani hoşia na ifadesinden gelir. İbranice söz, Tanrı’dan kurtuluş istemek için kullanılır. İsa’nın adı olarak kullanılmaz.

Sonraki ayet בָּרוּךְ הַבָּא בְּשֵׁם יְהוָה בֵּרַכְנוּכֶם מִבֵּית יְהוָה der: “Haşem’in adıyla gelene kutsama olsun; sizi Haşem’in evinden kutsuyoruz.” Raşi bunu Bet HaMikdaş’a, yani Yeruşalayim’deki kutsal tapınağa ilk ürünlerini getirenlerin ve bayram için gelenlerin karşılanmasıyla ilişkilendirir.

Yakarışın iki yarısında da Haşem’in adı tekrar edilir. İlkinde kurtuluş, ikincisinde başarı istenir. Ardından Tapınak’tan verilen berekette kullanılan בֵּרַכְנוּכֶם, “sizi kutsadık” sözü çoğuldur. Bu söz, ilahinin Tapınak’a gelenleri karşılayan bölümüne aittir. Duayı yönelten kişi kurtuluşu Haşem’den ister ve Tanrı’nın adıyla gelenler O’nun evinden bereketle karşılanır. (Tehilim 118:21–27).

Mezmurun önceki bölümünde konuşan kişi sıkıntı içinde Tanrı’ya yakarır; kurtulduğu için şükreder ve “Ölmeyeceğim, yaşayacağım” der (118:5–21). Son bölümde kurtuluş duası, kutsama ve Tanrı’ya övgü yer alır. Mezmur, İsrael’in Tanrı’ya övgü için okuduğu Hallel duasının da parçasıdır. Talmud’un Sukka 38b bölümü bu sözlerin Hallel sırasında nasıl okunduğunu ele alır.

Yahudi yorumlarında mezmur David ve Maşiah ile de ilişkilendirilmiştir. Talmud’un Pesahim 119a bölümü, 25–26. ayetlerin sözlerini David’in kardeşleri, Yişay ve Şemuel arasında paylaştıran bir açıklama aktarır. Bu okumalar yakarışı ve kutsamayı başka kişilerle ilişkilendirir. Mezmur kendi sözleriyle İsa’nın adını veya onun Yeruşalayim’e girişini vermez.

Matta 21:9 ve Markos 11:9–10, Yeruşalayim’e giriş anlatısında bu mezmurun sözlerini kullanır. Bir anlatıda tanınan bir duanın tekrarlanması, duanın ilk olarak yalnız o olay için yazıldığını göstermez. Tehilim 118’de kurtuluş için Tanrı’ya seslenilir ve gelen kişi kutsanır. Matta ve Markos’ta bir kalabalığın bu sözleri söylemesi, mezmurun önceden İsa’nın Yeruşalayim’e girişini bildirdiğini kanıtlamaz.

Tanah kaynağı: Tehilim 118:5–29, özellikle 118:25–26. Yorumlar: Raşi, Tehilim 118:26; Sukka 38b; Pesahim 119a. Karşılaştırılan Hristiyan kaynakları: Matta 21:9; Markos 11:9–10.

Bu iddianın sayfası

80. İddia: Eşeğe binen kral İsa olduğu için Zekeriya 9 gerçekleşmiştir

Zekeriya, Yeruşalayim’e eşek üzerinde gelen bir kralı anlatır. Bir sonraki ayette savaş araçları kaldırılır ve kral uluslara barış duyurur. Birinin bu kral olup olmadığı, peygamberin hem gelişi hem de yönetimi hakkında söyledikleriyle anlaşılır.

İddiayı ve cevabı oku

Hristiyan İddiası:

Zekeriya, Yeruşalayim’e eşek üzerinde gelen bir kralı anlatır. Bir sonraki ayette savaş araçları kaldırılır ve kral uluslara barış duyurur. Birinin bu kral olup olmadığı, peygamberin hem gelişi hem de yönetimi hakkında söyledikleriyle anlaşılır.

Bu yorumu benimseyen Hristiyanlar, Zekeriya 9:9’da eşeğe binen kralı Maşiah, yani Mesih olarak görürler. İsa’nın Yeruşalayim’e eşek üzerinde girmesini ve halkın onu “David’in oğlu” diye karşılamasını, peygamberliğin onda gerçekleştiğine kanıt sayarlar. Kralın alçakgönüllü gelişini İsa’nın ilk gelişine, uluslara barış duyurup egemenlik kurmasını ise ikinci gelişine bağlarlar.

Tanah’ın Cevabı:

Zekeriya 9:9–10’da Siyon’a gelen kral, doğruluğu, kendisine verilen kurtuluş ve alçakgönüllülüğüyle tanıtılır. Eşeğe binişi de bu tasvirin içindedir. Ardından Haşem’in Efrayim’den savaş arabalarını, Yeruşalayim’den savaş atlarını kaldıracağı, savaş yayının kırılacağı ve kralın uluslara barış duyuracağı söylenir. Kralın yönetimi denizden denize, Irmak’tan yeryüzünün uçlarına kadar uzanacaktır. Eşek üzerindeki alçakgönüllü kral ile uluslara hükmeden kral aynı kişidir. Alçakgönüllülük onun krallık kuramadığı bir dönemi değil, krallığının niteliğini anlatır: Kral gücünü bir savaş gösterisiyle ortaya koymaz. Yönetimi altında savaş araçlarına ihtiyaç kalmaz.

Raşi, bu kralı Maşiah olarak açıklar ve hemen sonraki ayetteki geniş egemenliği gösterir. Sanhedrin 98a da Zekeriya’daki eşekle Daniel’deki bulutları Maşiah’ın gelişine ilişkin iki farklı durum olarak ele alır: İsrael’in durumuna göre birini veya diğerini anlatır. Bu açıklama iki ayrı geliş öğretisi kurmaz; iki tasviri birbiriyle ilişkilendirir.

Bu yüzden eşek ayrıntısı, kralın kimliğini bütün diğer özelliklerinden bağımsız olarak belirleyemez. Bir taç giymekle ülkeyi gerçekten yönetmek arasındaki fark burada da geçerlidir. Bir kişi şehre hangi hayvanla gireceğini seçebilir. Ulusların savaşmayı bırakması ise bir kişinin taklit edebileceği bir hareket değil, dünyada gerçekleşmesi gereken bir sonuçtur. Matta 21:1–11’de İsa’nın bu hareketi Zekeriya ile bilinçli biçimde ilişkilendirilir, onu karşılayan kalabalık da krallık iddiasını tanır. Bir iddianın anlaşılması ve desteklenmesi, doğrulanması demek değildir. Kalabalığın verdiği unvan, Zekeriya’nın sözünü ettiği egemenliğin ve barışın yerini tutmaz.

Eşeğin anılması böylece anlamını bütünüyle korur. Peygamber sıradan bir yolculuk ayrıntısı vermemiş; savaş arabalarıyla güç gösteren hükümdarlardan farklı bir kral tasvir etmiştir. İsa’nın girişini bu tasvire uygun düzenlemek, aynı krallığı kurmakla bir tutulamaz. Zekeriya’daki “eşeğe, dişi eşeğin yavrusuna” sözleri aynı bineği iki yolla tanımlar. İkinci söz, eşeğin yavru olduğunu açıklar. Matta 21:2–7’de ise bir eşek ile sıpası birlikte getirilir. Bu iki hayvanın sahnede bulunması, ayette iki binek istendiğini göstermez. Peygamberliğin gerçekleşip gerçekleşmediğini belirleyen hüküm, savaşın kaldırılması ve kralın yönetimidir.

Bu barış yalnız insanın iç huzuruna ya da barışçı bir öğretiye çevrilemez. Zekeriya savaş arabasını, savaş atını ve savaş yayını açıkça sayar. Aynı “denizden denize, Irmak’tan yeryüzünün uçlarına kadar” ifadesi Tehilim 72:8’de kralın egemenliği için kullanılır; çevresindeki ayetlerde yoksulların korunması, zorbalığın kırılması ve kralların ona bağlılığı yer alır. Yeşaya 2:2–4’te de uluslar Haşem’in yollarını öğrenir, silahlarını tarım araçlarına dönüştürür ve artık savaş öğrenmez. Tanah’ın vaadi, insanların hayatını ve ulusların ilişkilerini değiştiren gerçek bir barıştır. İsa’nın eşeğe binmesiyle bu durum meydana gelmemiştir.

Hristiyan savunmasında gerçekleşmeyen bu sonuçlar ikinci gelişe bırakılır. Böylece eşeğe biniş kimlik kanıtı sayılırken, o kimliği sınayacak krallık görevleri geleceğe ertelenir. Oysa Zekeriya kralın önce gelip ayrılacağını, öleceğini ve daha sonra dönerek hükmedeceğini söylemez. Ayetlerde ayrıntılı bir takvim bulunmaması, bu hayat öyküsünü onlara ekleme yetkisi vermez. Alçakgönüllülük ile büyük egemenlik de birbirinin karşıtı değildir; aynı kral hem alçakgönüllü olabilir hem güçlü bir yönetim kurabilir. Daniel 7:13–14’te bulutlarla gelen insan benzeri kişiye egemenlik verilmesi, Zekeriya’daki kralın daha önce ölüp dünyaya ikinci kez döndüğünü anlatmaz. Orada kişi Tanrı’nın huzuruna getirilir; dünyaya iki ayrı gelişi anlatılmaz.

Gelecekte tamamlanacağı ileri sürülen görevler, bugün tamamlanmış görevler gibi kanıt sayılamaz. Zekeriya’daki kralı İsa olarak tanımlamak için, bu kralın yönetiminin İsa’da gerçekleştiği gösterilmelidir. Bunun yerine İsa’nın kral olduğu baştan kabul edilip eksik sonuçlar ikinci gelişe bırakıldığında, kanıtlanacak iddia kendi kanıtı yapılmış olur. Zekeriya 9’un İsa’nın Yeruşalayim’e girişiyle gerçekleştiği hükmü, peygamberin kral için verdiği barış ve egemenlik şartlarını dışarıda bırakır ve yanlıştır.

Tanah kaynakları: Zekeriya 9:9–10; Tehilim 72, özellikle 72:8; Yeşaya 2:2–4; Daniel 7:13–14. Karşı iddianın anlatısı: Matta 21:1–11.

Bu iddianın sayfası

81. İddia: Zekeriya 9:9 ilk gelişi, 9:10 ise ikinci gelişi anlatır

Zekeriya 9’da bir kralın eşek üzerinde geldiği, ardından savaş araçlarının kaldırıldığı ve yönetiminin geniş bir alana yayıldığı anlatılır. Daniel 7’de ise insan görünümündeki biri bulutlarla gelir ve kendisine yönetme yetkisi verilir. Tartışma, bu tasvirlerin aynı kral için iki ayrı geliş gerektirip gerektirmediği üzerinedir.

İddiayı ve cevabı oku

Hristiyan İddiası:

Zekeriya 9’da bir kralın eşek üzerinde geldiği, ardından savaş araçlarının kaldırıldığı ve yönetiminin geniş bir alana yayıldığı anlatılır. Daniel 7’de ise insan görünümündeki biri bulutlarla gelir ve kendisine yönetme yetkisi verilir. Tartışma, bu tasvirlerin aynı kral için iki ayrı geliş gerektirip gerektirmediği üzerinedir.

Bu görüşü savunan Hristiyanlar, Zekeriya 9:9’u İsa’nın Yeruşalayim’e eşek üzerinde girdiği ilk gelişine bağlarlar. Alçakgönüllü ve reddedilen Maşiah’ın, yani Mesih’in, Daniel 7’de görkem içinde yönetme yetkisi alan Maşiah olarak aynı gelişte ortaya çıkamayacağını söylerler. Bu nedenle Zekeriya 9:10’daki barış ve krallığı ikinci gelişe bırakırlar. Talmud’un Sanhedrin 98a bölümünün eşekle bulutlar arasında kurduğu ayrımı da iki gelişin gerekli olduğuna dayanak gösterirler.

Tanah’ın Cevabı:

Zekeriya’nın Siyon’a müjdelediği kral doğru, kurtuluşa ermiş ve alçakgönüllüdür. Sıpaya, yani eşek yavrusuna binerek gelir ve uluslara barış duyurur. Biniş ile barış, aynı kralın gelişini ve yönetimini anlatan iki cümlede yer alır. İlk cümlede kralın geldiği söylenir. İkinci cümlede Haşem Efrayim’den savaş arabalarını, Yeruşalayim’den savaş atlarını kaldırır, savaş yayı ortadan kalkar ve kralın yönetimi denizden denize, Irmak’tan yeryüzünün uçlarına kadar uzanır. İki geliş iddiası yanlıştır. Zekeriya yalnız bir kez kralın geldiğini söyler. Sonraki ayet ikinci bir varışı değil, o kralın yönetiminde neler olacağını anlatır. Kralın ayrılması, ölmesi, dirilmesi, göğe yükselmesi ve ardından geri dönmesi bu iki ayete Hristiyan anlatısından eklenir. (Zekeriya 9:9–10)

Raşi, 9:9’daki kralı Maşiah olarak açıklarken hemen sonraki ayetin denizden denize uzanan egemenliğine dikkat çeker. Bir kralın eşek üzerinde gelmesi ile geniş bir ülkeyi yönetmesi arasında çelişki yoktur. Alçakgönüllülük onun gücünü nasıl taşıdığını, egemenlik ise kimlerin onun yönetimi altında olduğunu anlatır. Eşeğin savaş atıyla karşıtlığı da buradan anlaşılır. Efrayim ile Yeruşalayim artık savaş arabası ve atla ayakta tutulan bir düzene bağlı kalmaz. Yeremya, bu güvenliğin David soyundan çıkacak kralın “günlerinde” sağlanacağını söyler. Yehuda kurtulur, İsrael güven içinde yaşar ve farklı ülkelere dağılmış halk kendi toprağına döner. Yeşaya’da da Yişay’ın kökünden çıkan yönetici yoksulları adaletle yargılar, kötülüğü durdurur ve barışın hüküm sürdüğü bir çağ tasvir edilir. İsrael’in dağılmışları ile Yehuda’nın sürgünlerinin toplanması da aynı kurtuluşun parçasıdır. (Yeremya 23:5–8, Yeşaya 11:1–12)

Daniel 7:13–14’te insanı andıran kişi bulutlarla Günleri Eskiden Beri Olan’a yaklaşır. Görümün açıklamasında krallığı alanlar Yüce Olan’ın kutsallarıdır (7:18, 27). Bulutlarla gelen kişinin yöneldiği yer Tanrı’nın huzurudur. Görüm, daha önce Yeruşalayim’e gelmiş bir kişinin yeryüzüne dönüşünü anlatmaz. Yeşaya 53:2–3’te ise İsrael’in hor görülüşü, kökün kurak toprakta belirmesiyle anlatılır. Bu kulun yükselişi şiirin daha ilk cümlesinde bildirilmiştir (52:13). Yeşaya kendi içinde aşağılanmadan yüceltilmeye uzanan bir hikaye anlatırken Zekeriya, Siyon’a gelen kralın aynı tasvirinde barışı ilan eder. Bu bölümlerin hiçbirinde Zekeriya’nın iki ayeti arasında bir gidiş ve dönüş yer almaz.

Hristiyan savında Sanhedrin 98a’ya da başvurulur. Talmud’un bu bölümünde önce Yeşaya’daki “vaktinde hızlandıracağım” sözü ele alınır. Bu söz iki farklı duruma göre açıklanır. İsrael layıksa kurtuluş öne alınır, aksi durumda belirlenen vakitte gelir. Bulutlarla geliş ve eşek üzerindeki geliş aynı şekilde ele alınır. Buna göre İsrael layıksa Maşiah bulutlarla, layık değilse eşek üzerinde gelir. Halkın durumuna göre bu iki geliş biçiminden biri anlatılır. Birinin ardından diğerinin gerçekleşeceği söylenmez. Hava açık olduğunda yürüyerek, yağmur yağdığında arabayla geleceğini söyleyen kişinin sözü, iki farklı günde iki kez gelmesini gerektirmez. Hristiyan savının kendisi de insan davranışının peygamberlikte beklenen sonucu etkileyebileceğini göstermek için Yona’ya başvurur. Ninova kötülüğünden dönünce Haşem duyurulan yıkımı gerçekleştirmez. Tanah, uyarının doğru kalması için şehre ikinci bir kırk gün verilmesini şart koşmaz. Aynı şekilde, birbirine alternatif şartları Tanrı’nın sözüne sadakat adına peş peşe yaşanması gereken olaylara çevirmek yanlış bir çıkarımdır. (Yeşaya 60:22, Yona 3:4–10)

Matta 21:2–7, İsa’nın şehre girişini Zekeriya’daki binişin gerçekleşmesi olarak sunar. Fakat bir biniş, o kralın egemenliğini kurmaz. Zekeriya’da eşek üzerinde gelen kişi barışı duyuran ve hüküm süren kişidir. Yeremya da İsrael’in güvenliğini David soyundan gelecek kralın günlerine bağlar. Barış ve egemenlik gerçekleşmeden, bunları ikinci gelişin vaadi saymak İsa’nın o kral olduğunu kanıtlamaz.

Tanah kaynakları · Zekeriya 9:9–10 · Yeremya 23:5–8 · Yeşaya 11:1–12 · Daniel 7:13–14 · Yeşaya 53:2–3 · Yeşaya 60:22 · Yona 3:4–10.

Bu iddianın sayfası