2 iddia Tüm iddialar Yeşaya 53 dosyası
57. İddia: Tehilim 2’de ‘Bugün seni doğurdum’ fiziksel veya mucizevi doğumu anlatır
Tehilim, Tanah’taki dua ve ilahilerin kitabıdır. İkinci mezmurda Haşem bir kralı göreve getirir. Kral da kendisine “Bugün seni doğurdum” dendiğini aktarır. Bu sözün ne anlattığını anlamak için, söylendiği gün kralın başına ne geldiğine bakmak gerekir.
İddiayı ve cevabı oku
Hristiyan İddiası:
Tehilim, Tanah’taki dua ve ilahilerin kitabıdır. İkinci mezmurda Haşem bir kralı göreve getirir. Kral da kendisine “Bugün seni doğurdum” dendiğini aktarır. Bu sözün ne anlattığını anlamak için, söylendiği gün kralın başına ne geldiğine bakmak gerekir.
Bu yorumu benimseyen Hristiyanlar, Tehilim 2:7’deki “Sen Benim oğlumsun; bugün seni doğurdum” sözünü, David’in soyuna verilen “Ben ona baba olacağım” vaadiyle birlikte okurlar. Bu iki sözden, Tanrı’nın Maşiah’ı, yani Mesih’i mucizevi biçimde dünyaya getireceği sonucunu çıkarırlar. Onlara göre bu vaat, İsa’nın insan babası olmadan doğmasıyla gerçekleşti.
Tanah’ın Cevabı:
Tehilim 2:2–9, hükümdarların Haşem’e ve O’nun meshedilmiş kralına karşı birleşmesiyle başlar. Meshetmek, göreve getirilen kişinin başına yağ sürmektir. Haşem “Ben kralımı kutsal dağım Siyon’a yerleştirdim” der. Ardından kral, kendisine verilen hükmü aktarır: “Sen Benim oğlumsun; bugün seni doğurdum.” Sonra uluslar ona miras, yeryüzünün uçları mülk olarak vaat edilir. Oğulluk sözü, kralın seçilmesi ve ona verilen yetkiyle birlikte anlatılır.
Radak, “bugün” sözünü David’in kral olarak görevlendirildiği günle ilişkilendirir. Ona göre o gün David, Haşem tarafından oğul olarak alınmış ve Tanrı’nın ruhu onun üzerine gelmiştir. Mezmur, kralın annesinin nasıl gebe kaldığını anlatmaz.
David’e verilen diğer vaat, baba-oğul sözünün kullanımını gösterir. Haşem, David’in ardından kendi soyundan bir kral çıkaracağını ve bu kralın O’nun adına Tapınak olarak kullanılacak bir ev yapacağını bildirir. “Ben ona baba olacağım, o Bana oğul olacak” der; yanlış yaptığında terbiye edileceğini de ekler (Şemuel Bet 7:12–14; 7:15–16).
Divre HaYamim Alef 22:9–10, Tapınağı yapacak oğlun adını verir: Şelomo. Şelomo’nun insan babası David’dir. Haşem’in ona oğul demesi, insan babası bulunmayan bir doğum anlamına gelmez.
Tehilim 89:27–28’de kral Haşem’e “Sen benim Babamsın, Tanrım ve kurtuluşumun kayasısın” der. Haşem de onu “ilk doğan, yeryüzü krallarının en yücesi” yapacağını söyler. Mezmur David’i seçilmiş kul olarak tanıtır ve ona verilen üstün konumu anlatır (Tehilim 89:20–30).
Bu aile dili halkın bütünü için de kullanılır. Şemot 4:22’de İsrael, Haşem’in ilk doğan oğlu diye adlandırılır. Devarim 14:1–2’de İsraellilere Haşem’in çocukları oldukları söylenir. Hoşea 2:1 ise daha önce “Halkım değilsiniz” denenlere “Yaşayan Tanrı’nın çocukları” deneceğini bildirir. Halkın anne babaları değişmez; anlatılan, Haşem’le ilişkisidir.
“Doğurmak” fiili de Tanah’ta bu ilişki için kullanılır. Devarim 32:18, İsrael’e “Seni doğuran Kaya’yı unuttun” der. Burada Tehilim 2:7’dekiyle aynı İbranice ילד kökü kullanılır. Bir halkın doğuşundan söz edilmesi, o halkın üyelerinin insan babaları olmadan doğduğu anlamına gelmez.
Tehilim 2 gelecekteki David kralına da uygulanabilir. Fakat krallığın yeryüzünün uçlarına uzanması veya vaadin Şelomo’nun ömrünü aşması, kralın nasıl dünyaya geldiğini söylemez. Şelomo örneği, baba-oğul sözünün insan babası bulunan bir krala uygulandığını gösterir.
7. ayetteki חֹק (hok) bir hükmü ifade eder. Kral, kendisine bildirilen bu hükmü aktarır. Önceki ayette Siyon’a yerleştirilmiş, sonraki ayette uluslar ona miras kılınmıştır. “Bugün seni doğurdum” sözü, tam bu iki krallık cümlesinin arasında yer alır. Ayetin işlevi, kralın Haşem’le bağını ve bu bağı taşıyan yetkinin başlangıcını bildirmektir. Tehilim 2:6–9.
Yeşaya 7:14 de bu oğulluk sözünün açıklaması olarak kullanılırsa iki ayet kendi cümleleri içinde sınanır. Tehilim’de “bugün” Siyon’a yerleştirilen kralın hükmüne, Yeşaya’da ise küçük çocuğun yaşı Ahaz’ın korktuğu iki kralın sonuna bağlanır. Bu iki metinde ne bir insan babasının yokluğu ne de bakire halde başlayan bir gebelik bildirilmektedir. İki ayrı metin bir araya getirildiğinde ikisinin de vermediği bir bilgi kendiliğinden ortaya çıkmaz. Yeşaya 7:14–16.
Bazı Hristiyan yorumlar “Bugün seni doğurdum” sözünü İsa’nın diriltilip yüceltilmesine, bazıları ise Oğul’un Tanrı’yla başlangıcı olmayan ilişkisine bağlar. Bunlar insan babası olmadan doğum iddiasından ayrı açıklamalardır. Mezmurda Haşem kralı seçer; kral O’ndan ister ve yetkisini O’ndan alır. Bu sahne, İsa’nın doğum biçimini bildirmez.
Tanah kaynakları: Tehilim 2:2–9; Şemuel Bet 7:12–16; Divre HaYamim Alef 22:9–10; Tehilim 89:20–30; Şemot 4:22 (özgün metin); Devarim 14:1–2; Devarim 32:18; Hoşea 2:1. Ayet numaraları Masoretik metne göredir; Tehilim 89:27–28 bazı çevirilerde 89:26–27, Hoşea 2:1 ise 1:10 olarak geçer.
162. İddia: Yeşaya 8:14’teki tökezleme taşı İsa’dır
Yeşaya 8’de İsrael’in iki evi için bir tökezleme taşı anlatılır. Tökezlemek, ayağın bir şeye takılıp dengenin bozulmasıdır. Peygamber bu görüntüyü bir benzetme olarak kullanır. Taşın kimi anlattığını, hemen önce kimin adının geçtiğine bakarak anlayabiliriz.
İddiayı ve cevabı oku
Hristiyan İddiası:
Yeşaya 8’de İsrael’in iki evi için bir tökezleme taşı anlatılır. Tökezlemek, ayağın bir şeye takılıp dengenin bozulmasıdır. Peygamber bu görüntüyü bir benzetme olarak kullanır. Taşın kimi anlattığını, hemen önce kimin adının geçtiğine bakarak anlayabiliriz.
Bu görüşü savunan Hristiyanlar, Yeşaya 8:14’te İsrael’in tökezleyeceği taşı Maşiah, yani Mesih olarak okurlar ve bu kişinin İsa olduğunu söylerler. Bazı Hristiyan yorumları, ayeti İsa’nın Tanrı olduğu iddiasına da dayanak gösterir.
Tanah’ın Cevabı:
Yeşaya 8:13–14’te tökezleme taşıyla anlatılan açıkça Tanrı’dır. Önce halka Haşem Tsevaot’u, yani Orduların Haşem’ini kutsal sayması söylenir; hemen ardından O’nun iki İsrael evi için tökezleme taşı ve sürçme kayası olacağı bildirilir. Metin burada İsa’yı veya Maşiah’ı adlandırmaz.
13. ayette אֶת־יְהוָה צְבָאוֹת אֹתוֹ תַקְדִּישׁוּ וְהוּא מוֹרַאֲכֶם וְהוּא מַעֲרִצְכֶם denir: “Haşem Tsevaot’u kutsal sayın; korkunuz ve çekineceğiniz O olsun.” 14. ayet, bir önceki ayette adı verilen Haşem’i anlatmayı sürdürür: וְהָיָה לְמִקְדָּשׁ וּלְאֶבֶן נֶגֶף וּלְצוּר מִכְשׁוֹל לִשְׁנֵי בָתֵּי יִשְׂרָאֵל. Tanrı bir kutsal yer olarak betimlenir. İsrael’in iki evi için ise bir tökezleme taşıdır.
Tanah başka yerlerde de Haşem’i kayaya benzetir. Devarim 32:4, 15 ve 18’de Tanrı “Kaya” diye anılır. Tehilim 18:3’te de O, konuşan kişinin kayası ve kurtarıcısıdır. Yeşaya’nın Tanrı’yı taş ve kaya imgeleriyle anlatması, insan bedenine girecek yeni bir kişiyi tanıttığı anlamına gelmez.
Tehilim 118:22’deki רֹאשׁ פִּנָּה, taşın yapıda hangi yere geldiğini bildirir. Yeşaya 8:14’teki אֶבֶן נֶגֶף ise yolda çarpılan bir taşı anlatır. Biri yapıcıların değersiz görüp ayırdığı bir parçanın baş yere yükselmesini, öteki karşısına çıkanların tökezlemesini resmeder. Yeşaya, iki İsrael evinin tökezlediği taşın kim olduğunu 13. ayette Haşem Tsevaot’un adını vererek belirler. (Yeşaya 8:11–15).
Bölüm, Yeşaya’nın yaşadığı dönemdeki korkular ve siyasi baskılar karşısında Tanrı’ya güvenme çağrısıdır (8:11–13). 8:15’te tökezleyenlerin karşılaşacağı yargı, 8:18’de ise peygamberin ve çocuklarının İsrael’de birer işaret olduğu anlatılır. Raşi ve Radak da pasajı kendi dönemindeki olaylarla ilişkilendirir; ayrıntıları açıklayışları birbirinden farklıdır.
Tehilim 118:22’de yapıcıların reddettiği taşın köşe başı olması, Yeşaya 28:16’da ise Siyon’a konulan temel taşı anlatılır. Bunlar ayrı bağlamlardaki taş benzetmeleridir. Aynı kelimenin kullanılması, her ayetin aynı kişiden söz ettiğini göstermez. Yeşaya 8:13–14’te imgenin öznesi zaten adlandırılmıştır.
Romalılar 9:32–33 ve I. Petrus 2:8, taş imgesini daha sonraki Hristiyan metinlerinde kullanır. Bu uygulama, Yeşaya’nın kendi cümlesinde Tanrı yerine İsa’nın adının bulunduğu anlamına gelmez. Bir kişinin reddedilmesi de onun Maşiah veya Tanrı olduğunu kanıtlamaz.
Tanah kaynakları: Yeşaya 8:11–18; Devarim 32:4, 15, 18; Tehilim 18:3; Yeşaya 28:16; Tehilim 118:22. Karşılaştırılan Hristiyan kaynakları: Romalılar 9:32–33; I. Petrus 2:8.
